ಒಂದು ಸುಂದರವಾದ ಹಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿ ಸೋಮು ಎಂಬ ಕಷ್ಟಪಟ್ಟು ಕೆಲಸ ಮಾಡುವ ಕಟ್ಟಿಗೆ ಕಡಿಯುವವನಿದ್ದನು. ಸೋಮು ತುಂಬಾ ದಯಾಳು ಮತ್ತು ಪ್ರಾಮಾಣಿಕನಾಗಿದ್ದನು. ಅವನಿಗೆ ರಘು ಎಂಬ ಅಣ್ಣನಿದ್ದನು, ಅವನು ತುಂಬಾ ಸೋಮಾರಿ ಮತ್ತು ದುರಾಸೆಯವನಾಗಿದ್ದನು. ಸೋಮು ತನ್ನ ಕೆಲಸದ ಮೂಲಕ ಸುಖವಾಗಿ ಜೀವನ ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದನು, ಆದರೆ ರಘು ಯಾವಾಗಲೂ ಸುಲಭವಾಗಿ ಹಣ ಸಂಪಾದಿಸಲು ಬಯಸುತ್ತಿದ್ದನು.
ಒಂದು ದಿನ ಸೋಮು ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಕಟ್ಟಿಗೆ ತרಯುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ಬಂಡೆಯ ಮುಂದೆ ಕೆಲವು ಜನರು ನಿಂತಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಿದನು. ಅವರ ನಾಯಕನು ಒಂದು ಮಾಂತ್ರಿಕ ವಾಕ್ಯವನ್ನು ಹೇಳಿದನು: "ತೆರೆ ಅ ಚಂದಿರನ ಬಾಗಿಲೇ!". ತಕ್ಷಣ ಆ ಬಂಡೆಯು ಸರಿದು ಒಂದು ಗುಹೆಯ ದಾರಿ ಕಾಣಿಸಿತು. ಅವರು ಒಳಗೆ ಹೋದ ನಂತರ, ನಾಯಕನು "ಮುಚ್ಚು ಅ ಚಂದಿರನ ಬಾಗಿಲೇ!" ಎಂದು ಹೇಳಿದನು, ಬಾಗಿಲು ಮುಚ್ಚಿತು. ಅವರು ಹೋದ ನಂತರ ಸೋಮು ಮೆಲ್ಲಗೆ ಹೋಗಿ ಅದೇ ಮಾಂತ್ರಿಕ ವಾಕ್ಯವನ್ನು ಹೇಳಿದನು. ಗುಹೆಯ ಒಳಗೆ ಬಂಗಾರ ಮತ್ತು ರತ್ನಗಳು ತುಂಬಿದ್ದವು. ಸೋಮು ದುರಾಸೆ ಪಡದೆ, ತನ್ನ ಅಗತ್ಯಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಸ್ವಲ್ಪ ಬಂಗಾರದ ನಾಣ್ಯಗಳನ್ನು ಮಾತ್ರ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಮನೆಗೆ ಬಂದನು.
ಈ ವಿಷಯ ತಿಳಿದ ರಘು ದುರಾಸೆಯಿಂದ ಗುಹೆಗೆ ಹೋದನು. ಒಳಗೆ ಇದ್ದ ಬಂಗಾರವನ್ನು ನೋಡಿ ಅವನು ತುಂಬಾ ಸಂತೋಷಪಟ್ಟನು. ಆದರೆ, ಹೊರಬರಲು ಬೇಕಾದ ಮಾಂತ್ರಿಕ ವಾಕ್ಯವನ್ನು ಅವನು ಮರೆತುಬಿಟ್ಟನು! ಅವನು ಎಷ್ಟೇ ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದರೂ ಬಾಗಿಲು ತೆರೆಯಲಿಲ್ಲ. ಅಷ್ಟರಲ್ಲಿ, ಆ ಗುಹೆಯ ರಹಸ್ಯ ತಿಳಿದ ಕಳ್ಳರು ಅಲ್ಲಿಗೆ ಬಂದರು.
ಸೋಮುನ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಮಲ್ಲಿಕ ಎಂಬ ಬುದ್ಧಿವಂತ ಹುಡುಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಳು. ಕಳ್ಳರು ಸೋಮುನ ಮನೆಯನ್ನು ಹುಡುಕಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ಅವಳು ಗಮನಿಸಿದಳು. ಕಳ್ಳರು ಮನೆಯ ಬಾಗಿಲಿಗೆ ಒಂದು ಗುರುತನ್ನು ಹಾಕಿದರು. ಮಲ್ಲಿಕ ತಕ್ಷಣವೇ ಎಲ್ಲಾ ಮನೆಗಳ ಬಾಗಿಲಿಗೆ ಅದೇ ರೀತಿಯ ಗುರುತನ್ನು ಹಾಕಿ ಕಳ್ಳರನ್ನು ಗೊಂದಲಕ್ಕೀಡು ಮಾಡಿದಳು. ಕಳ್ಳರು ದೊಡ್ಡ ತೊಟ್ಟಿಗಳಲ್ಲಿ ಅಡಗಿಕೊಂಡು ಸೋಮುನ ಮೇಲೆ ದಾಳಿ ಮಾಡಲು ಬಂದಾಗ, ಮಲ್ಲಿಕ ತನ್ನ ಬುದ್ಧಿವಂತಿಕೆಯಿಂದ ಅವರನ್ನು ಸೋಲಿಸಿದಳು. ಸೋಮು ಮಲ್ಲಿಕಳನ್ನು ಮೆಚ್ಚಿ ಅವಳಿಗೆ ದೊಡ್ಡ ಬಹುಮಾನ ನೀಡಿದನು.
Moral
ದುರಾಸೆಯು ಸಂಕಷ್ಟವನ್ನು ತರುತ್ತದೆ; ಬುದ್ಧಿವಂತಿಕೆ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಮಾಣಿಕತೆಯು ರಕ್ಷಿಸುತ್ತದೆ.