ಒಂದು ಸುಂದರವಾದ ಹಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿ ಕದಿರ್ ಎಂಬ ಹುಡುಗನಿದ್ದನು. ಅವನು ತುಂಬಾ ಚುರುಕಾಗಿದ್ದನು, ಆದರೆ ತಪ್ಪು ಮಾಡಿದರೆ ಎಲ್ಲಿ ಶಿಕ್ಷೆಯಾಗುತ್ತೋ ಎಂಬ ಭಯ ಅವನಿಗೆ ಯಾವಾಗಲೂ ಇರುತ್ತಿತ್ತು. ಒಂದು ದಿನ ಅವನ ತಂದೆ ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಕನ್ನಡಿಯನ್ನು ನೀಡಿ, 'ಕದಿರ್, ಇದು ಕೇವಲ ಮುಖವನ್ನು ತೋರಿಸುವ ಕನ್ನಡಿಯಲ್ಲ, ಇದು ನಿನ್ನ ಮನಸ್ಸಿನ ಸತ್ಯವನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ' ಎಂದರು.
ಮರುದಿನ ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ಆಟವಾಡುತ್ತಿದ್ದಾಗ ಕದಿರ್ ಅಚಾತುರ್ಯದಿಂದ ತನ್ನ ಗೆಳೆಯ ಮುಖಿಲನ ಪೆನ್ಸಿಲ್ ಮುರಿದು ಹಾಕಿದನು. ಭಯದಿಂದ ಅವನು ಅದನ್ನು ಯಾರಿಗೂ ಹೇಳದೆ ಮುಚ್ಚಿಟ್ಟನು. ಆದರೆ ಅಂದಿನಿಂದ ಕದಿರಿಗೆ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಒಂದು ರೀತಿಯ ಭಾರವಾದ ಅನುಭವವಾಯಿತು. ಅವನಿಗೆ ಯಾವುದರಲ್ಲೂ ಗಮನ ಕೊಡಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಲಿಲ್ಲ. ಅಂದು ರಾತ್ರಿ ಕನ್ನಡಿಯ ಮುಂದೆ ನಿಂತಾಗ, ತಾನು ಮಾಡಿದ ತಪ್ಪಿನ ನೆರಳು ತನ್ನ ಮುಖದಲ್ಲೇ ಕಾಣುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ಅವನಿಗೆ ಅನ್ನಿಸಿತು.
ಮರುದಿನ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ಕದಿರ್ ಧೈರ್ಯ ಮಾಡಿ ಮುಖಿಲನ ಬಳಿ ಹೋಗಿ, 'ಮುಖಿಲಾ, ಕ್ಷಮಿಸು, ಆಟವಾಡುವಾಗ ನಾನು ನಿನ್ನ ಪೆನ್ಸಿಲ್ ಮುರಿದು ಹಾಕಿದೆ,' ಎಂದು ನಿಜ ಹೇಳಿದನು. ಮುಖಿಲನು ಕೋಪಗೊಳ್ಳುವ ಬದಲು, 'ಪರವಾಗಿಲ್ಲ ಕದಿರ್, ನೀನು ನಿಜ ಹೇಳಿದ್ದಕ್ಕೆ ನನಗೆ ಸಂತೋಷವಾಗಿದೆ,' ಎಂದು ಹೇಳಿದನು. ಆಗ ಕದಿರನ ಮನಸ್ಸಿನ ಭಾರವೆಲ್ಲಾ ಸರಿದು ಹಗುರವಾದಂತಾಯಿತು. ಸತ್ಯ ಹೇಳುವುದೇ ಜೀವನದ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಮಾರ್ಗ ಎಂದು ಅವನು ಅಂದು ಕಲಿತನು.
