ಒಂದು ಸುಂದರವಾದ ಹಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿ ಲಿಯೋ ಎಂಬ ಯುವ ಕವಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದನು. ಅವನಿಗೆ ಹಳೆಯ ಕವಿತೆಗಳನ್ನು ಓದುವುದೆಂದರೆ ತುಂಬಾ ಇಷ್ಟ, ಆದರೆ ಅವನಲ್ಲಿ ಒಂದು ಅಭ್ಯಾಸವಿತ್ತು - ಅವನು ಯಾವುದನ್ನೂ ಅತೀ ವೇಗವಾಗಿ ಓದುತ್ತಿದ್ದನು. ಪದಗಳನ್ನು ಓದುತ್ತಿದ್ದರೂ, ಅವುಗಳ ಹಿಂದಿರುವ ನಿಜವಾದ ಅರ್ಥವನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಅವನು ವಿಫಲನಾಗುತ್ತಿದ್ದನು.
ಒಂದು ದಿನ, ಒಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಮಹಾಕಾವ್ಯವನ್ನು ಓದುತ್ತಿದ್ದಾಗ ಲಿಯೋ ಒಂದು ಸಾಲನ್ನು ನೋಡಿ ತಬ್ಬಿಬ್ಬಾದನು. ಆ ಸಾಲಿನಲ್ಲಿ, 'ವನಿತೆಯರು ರಾಜಕುಮಾರನನ್ನು ತಾವರದಂತಹ ಕಣ್ಣುಗಳಿಂದ ನೋಡಿದರು' ಎಂದು ಬರೆಯಲಾಗಿತ್ತು. ಲಿಯೋ ತೊಳಲಾಡತೊಡಗಿದನು. 'ಇದು ತಪ್ಪು! ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಮಹಿಳೆಯರ ಕಣ್ಣುಗಳನ್ನು ತಾವರೆಗೆ ಹೋಲಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಇಲ್ಲಿ ಪುರುಷನ ಕಣ್ಣನ್ನು ತಾವರೆ ಎಂದು ಹೇಳುವುದು ಸಾಹಿತ್ಯದ ನಿಯಮಕ್ಕೆ ವಿರುದ್ಧವಲ್ಲವೇ?' ಎಂದು ಅವನು ಯೋಚಿಸಿದನು.
ತನ್ನ ಗೊಂದಲವನ್ನು ಪರಿಹರಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಅವನು ಹಳ್ಳಿಯ ಜ್ಞಾನಿಯನ್ನು ಭೇಟಿ ಮಾಡಿದನು. ಲಿಯೋ ಕೇಳಿದನು, 'ಗುರುಗಳೇ, ಆ ದೊಡ್ಡ ಕವಿ ಒಂದು ತಪ್ಪು ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. ಪುರುಷನ ಕಣ್ಣನ್ನು ತಾವರೆ ಎಂದು ವರ್ಣಿಸುವುದು ಸರಿಯಲ್ಲವೇ?'
ಜ್ಞಾನಿಯು ನಗುತ್ತಾ ಹೇಳಿದನು, 'ಮಗು, ನೀನು ಪದಗಳನ್ನು ನೋಡುತ್ತಿದ್ದೀಯಾ, ಆದರೆ ಅದರ ಅರ್ಥವನ್ನು ನೋಡುವುದಿಲ್ಲ. ಆ ಸಾಲನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸಿ ನೋಡು. ಕವಿ ರಾಜಕುಮಾರನ ಕಣ್ಣನ್ನು ತಾವರೆ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಿಲ್ಲ. ಬದಲಾಗಿ, ಆ ಮಹಿಳೆಯರು ರಾಜಕುಮಾರನನ್ನು ಹೇಗೆ ನೋಡಿದರು ಎಂಬುದನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ತಮ್ಮ ಕಣ್ಣಿನ ಅಂಚಿನಿಂದ ಅಥವಾ ಪಾರ್ಶ್ವ ನೋಟದಿಂದ ನೋಡಿದರು ಎಂದು ಆ ಸಾಲು ಹೇಳುತ್ತದೆ. ಇದು ಕಾವ್ಯದ ಸೌಂದರ್ಯವಾಗಿದೆ.'
ಲಿಯೋಗೆ ತನ್ನ ತಪ್ಪಿನ ಅರಿವಾಯಿತು. ಮೇಲ್ನೋಟಕ್ಕೆ ನೋಡಿ ತಪ್ಪು ನಿರ್ಧಾರ ಮಾಡಿದ್ದಕ್ಕಾಗಿ ಅವನು ಪಶ್ಚಾತ್ತಾಪ ಪಟ್ಟನು. 'ಗುರುಗಳೇ, ಕ್ಷಮಿಸಿ. ನಾನು ಪದಗಳ ಮೇಲೆ ಮಾತ್ರ ಗಮನ ನೀಡಿದೆ, ಅದರ ಸಾರವನ್ನು ನೋಡಿಲ್ಲ. ಇನ್ನು ಮುಂದೆ ನಾನು ಪ್ರತಿಯೊಂದನ್ನೂ ಆಳವಾಗಿ ಮತ್ತು ತಾಳ್ಮೆಯಿಂದ ಓದುತ್ತೇನೆ' ಎಂದು ಹೇಳಿ ವಂದಿಸಿದನು.
Moral
ಯಾವುದನ್ನೇ ಆದರೂ ಮೇಲ್ನೋಟಕ್ಕೆ ನೋಡಬೇಡಿ, ಅದರ ಒಳಗಿನ ಸತ್ಯವನ್ನು ತಿಳಿಯಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿ.