വിജയനഗര ചക്രവർത്തിയായ കൃഷ്ണദേവരായർ തന്റെ കുതിരപ്പടയെക്കുറിച്ച് വലിയ അഭിമാനമുള്ളവനായിരുന്നു. ഒരിക്കൽ വിദേശത്തുനിന്നുള്ള ഒരു വ്യാപാരി കൊട്ടാരത്തിലെത്തി, താൻ കൊണ്ടുവന്ന കുതിരകൾ ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വേഗതയേറിയവയാണെന്ന് അവകാശപ്പെട്ടു. അദ്ദേഹം രാജാവിനോട്, "നിങ്ങളുടെ കുതിരകൾ വെറും കഴുതകളെപ്പോലെയാണ്, എന്റെ കുതിരകൾക്ക് മുന്നിൽ അവ പരാജയപ്പെടും" എന്ന് പരിഹസിച്ചു.
രാജാവിന് ദേഷ്യം വന്നു. അദ്ദേഹം ഒരു വെല്ലുവിളി ഉയർത്തി: "ഒരു മാസത്തിനുള്ളിൽ ഒരു കുതിരപ്പന്തയം നടത്താം. നിന്റെ കുതിരകൾ ജയിച്ചാൽ ഞാൻ നിനക്ക് ഒരു പുതിയ കപ്പലും സ്വർണ്ണവും നൽകാം. എന്റെ കുതിരകൾ ജയിച്ചാൽ നിന്റെ കുതിരകളെ ഇവിടെ വിട്ടേച്ചു പോകണം."
രാജാവ് തന്റെ സൈനികരോട് കുതിരകളെ നല്ല ഭക്ഷണങ്ങൾ നൽകി കരുത്തുറ്റതാക്കാൻ കൽപ്പിച്ചു. എല്ലാവരും തങ്ങളുടെ കുതിരകളെ വലിയ പേശികളുള്ളവരാക്കി വളർത്തി.
എന്നാൽ ബുദ്ധിമാനായ തെനാലി രാമൻ മറ്റൊരു രീതിയാണ് സ്വീകരിച്ചത്. പന്തയ ദിവസം തെനാലിയുടെ കുതിരയെ കണ്ടപ്പോൾ എല്ലാവരും ചിരിച്ചു. കാരണം, അത് വളരെ മെലിഞ്ഞതും എല്ലുകൾ മാത്രം കാണുന്നതുമായ ഒരു അവസ്ഥയിലായിരുന്നു. രാജാവ് ദേഷ്യപ്പെട്ടുകൊണ്ട് ചോദിച്ചു, "തെനാലി, നീ എന്തിനാണ് ഈ കുതിരയെ ഇങ്ങനെയാക്കിയത്?"
തെനാലി ശാന്തനായി പറഞ്ഞു, "പ്രഭു, യുദ്ധത്തിന് കരുത്തുള്ള കുതിരകളെ വേണം, എന്നാൽ പന്തയത്തിന് വേഗതയുള്ള കുതിരകളെയാണ് വേണ്ടത്. ഭാരം കൂടിയാൽ വേഗത കുറയും."
മത്സരം തുടങ്ങിയപ്പോൾ, ഭാരമേറിയ കുതിരകൾ പതുക്കെ നീങ്ങിയപ്പോൾ, തെനാലി ഒരു വടിയിൽ പുല്ല് കെട്ടി കുതിരയുടെ മുന്നിൽ കാണിച്ചുകൊടുത്തു. ആ പട്ടിണിപ്പാവം കുതിര പുല്ല് തിന്നാനുള്ള ആവേശത്തിൽ മിന്നൽ വേഗത്തിൽ ഓടി മുന്നിലെത്തി വിജയിച്ചു.
രാജാവ് തെനാലിയുടെ ബുദ്ധിയിൽ സന്തോഷിച്ചു. തോറ്റ വ്യാപാരിക്ക് തന്റെ കുതിരകളെ അവിടെ വിട്ടേച്ചു പോകേണ്ടി വന്നു.
Moral
ശരിയായ ലക്ഷ്യം മനസ്സിലാക്കി പ്രവർത്തിക്കുന്നതാണ് യഥാർത്ഥ ബുദ്ധി.
